Bewust schrijven

Een heel leuke serie filmpjes op youtube gevonden over de grote schrijvers zoals Dostojevski, Goethe, Kafka en Virginia Woolfe. Het leuke is dat het je geheugen opfrist en dat de belangrijkste gedachten van de schrijvers aan bod komen.

Ik doe er mijn voordeel door om mijn eigen hoofdgedachten nog eens naast de mensbeelden van deze schrijvers te leggen. Ben ik ook een cultuurpessimist? In hoeverre speelt mijn vader een rol in wat ik schrijf? Onderschrijf ik het belang van de gewone man zoals Orwell? Dit leidt tot een veelheid van vragen en ideeën en een bestudering van wat ik zelf tot nu toe geschreven heb en weer nieuwe stof tot nadenken en verwerken.

Ik schreef een jaar geleden een essay over het belang van dialoog in de kunst, van in discussie gaan met wat er al is. Dit sluit mooi daarbij aan. Ik zie kunst als een oneindig gesprek waarin het persoonlijke er mag zijn en de eigen ontwikkeling ook. Dit kan niet anders dan grillig zijn want je kunt niet alle wetenschap, filosofie, religie en kunst allemaal tot je nemen en dus is de mix aan wat jij weet uniek voor jou.

Structuur

Tijdens de cursus van Editio kwam het aan bod, de verhaalstructuur. Het bleek voor alle deelnemers aan de cursus knap lastig. Zelfs na het opnieuw maken van de opdracht was het resultaat nog niet goed genoeg. Mijn structuur was bijna goed maar nog niet voldoende. Het is frustrerend. Mijn inhoud is goed, mijn schrijfstem is goed, er gebeurt van alles in het verhaal maar zonder structuur raakt de lezer mogelijk het spoor bijster. Ik liet het verhaal aan Roman Helinski zien en hij complimenteerde me over de kleur en het leven in de vertelling maar helaas, de vertelstructuur daar zaten verbeterpunten in. Welke kon hij niet zeggen in het kader van ons contact.

Dus ben ik nu op dbnl een onderzoek naar de verhaalstructuur van De oude menschen, de dingen die voorbijgaan van Louis Couperus aan het lezen om beter te begrijpen wat er precies bedoeld wordt met verhaalstructuur. Geen oppervlakkige kennis van de traditionele spanningsboog maar meer over de gelaagde structuur en de elementen daarvan om het uiteindelijk meer in de vingers te krijgen. Dit soort uitpluizen vind ik het leukste onderdeel van schrijven en lezen. Ik heb ook andere boeken aangeraden gekregen zoals Save the cat waarin vermoedelijk iets over verhaalstructuur staat waar ik hopelijk wijzer van word. Ik heb er wel al eerder over gelezen maar er is altijd ook de kloof tussen theorie en praktijk. Het in de vingers krijgen is ook het doen en in een kort verhaal of gedicht is de structuur eenvoudiger te bevatten dan in in roman.

Problemen met structuur kunnen ook niet in het bouwsel maar in de elementen zijn zoals een te grote verscheidenheid van thematiek of personages die niets toevoegen. Misschien moet ik genoegen nemen aan wat ik nu al heb en met een redacteur herschrijven van een uitgeverij, toegespitst naar een bepaald lezerspubliek?

Een onderwerp uitpluizen

Moed, je zou er nu niet aan denken in deze tijd van sociale afstand houden. Toch las ik in een artikel over de rol van vervreemding bij schrijven dat iets dat vreemd is je juist opvalt en daardoor voor de lezer als nieuw wordt ervaren. In een nieuwe situatie is het juist een goed moment om opnieuw naar moed te kijken.

Hoe werkt moed overdag wanneer je naar buiten gaat of wanneer je je zorgen maakt of wanneer je iemand opbelt of bang bent dat je oma ernstig ziek wordt? Hoe werkt het precies? Ben je moediger of juist minder? Wat heeft er invloed op?

En wat betekent dit voor de scène die je schrijft? Kun je rake observaties opschrijven? Kun je het persoonlijker opschrijven?

Hetzelfde kun je in principe met iedere deugd of verlangen doen. Juist in deze tijd zijn ze als nieuw, een beetje anders.